خاطره بازی با تیتراژهای ماندگار – ۲۵؛

نوای معصومیتی که از دست نرفت!

نوای معصومیتی که از دست نرفت!

موسیقی تیتراژ سریال معصومیت ازدست رفته به آهنگسازی فریدون شهبازیان همچون آثار شنیدنی سریال های سیما در حوزه تیتراژ خوانی است که صدای محمد اصفهانی حال و هوای ویژه ای به آن داد.


دریافت 1 MB
خبرگزاری مهر – گروه هنر – علیرضا سعیدی: کارکرد تیتراژ چیزی شبیه به جلد کتاب است که طراحش تلاش می کند با انتخاب عناصر، فرم ها و چینش ها با کمک گرافیک و موسیقی مخاطبان یک اثر را در جریان موضوع قرار دهد. شرایطی که گاهی بسیار نکته سنج، اندیشمندانه و حساب شده پیش روی مخاطبان قرار می دهد و گاهی هم به قدری سردستانه و از روی ادای یک تکلیف الزامی ایجاد می شود که بیننده را از اساس با یک اثر تصویری دور می کند.
آنچه بهانه ای شد تا بار دیگر رجعتی به کلیدواژه «تیتراژ» داشته باشیم، مروری بر ماندگارترین و خاطره سازترین موسیقی های مربوط به برخی برنامه ها و آثار سینمایی و تلویزیونی است که برای خیلی از مخاطبان دربرگیرنده خاطرات تلخ و شیرینی است و رجوع باردیگر به آنها برای ما در هر شرایطی می تواند یک دنیا خاطره به همراه داشته باشد. خاطره بازی که بعد از آغاز و انتشار آن در نوروز ۱۴۰۰ استقبال مخاطبان، ما را بر آن داشت در قالب یک خاطره بازی هفتگی در ایام جمعه هر هفته، روح و ذهنمان را به آن بسپاریم و از معبر آن به سال هایی که حالمان بهتر از این روزهای پردردسر بود، برویم.
«خاطره بازی با تیتراژهای ماندگار» عنوان سلسله گزارشی آرشیوی با همین رویکرد است که بصورت هفتگی می توانید در گروه هنر خبرگزاری مهر آنرا دنبال کنید.

در بیست و پنجمین گام از این روایت رسانه ای که با بی ارتباط با ایام سوگواری محرم و صفر هم نیست به سراغ موسیقی تیتراژ سریال «معصومیت از دست رفته» رفتیم که بهار سال ۱۳۸۲ برای نخستین بار در قالب یک مجموعه ویژه محرمی پیش روی مخاطبان قرار گرفت و همان گونه که انتظار می رفت با استقبال مخاطبان مواجه گردید. مجموعه ای که به صورتی مقدمه ای برای ساخت سریال مختارنامه ای شد که بدون تردید کمتر جایگزینی را می توان برایش متصور شد.
محتوای مضمونی این سریال که در آن روزگار با شکل و شمایل متفاوت تری به لحاظ نحوه تصویربرداری شبیه به تله تئاترهای تلویزیونی پیش روی مخاطبان قرار گرفت درباره اتفاقات و نتایج تعدادی از مردمان دوره امویان در برخورد با واقعه عبرت آموز کربلا و شهادت حضرت سیدالشهدا بود. محور اصلی داستان هم شخصیتی به نام «شوذب» است که در ابتدا از یاران و وفاداران به حضرت علی (ع) بود اما در کوفه بعنوان خزانه دار دستگاه اموی منصوب گردید. اما در این راه حیله گری زنی زندگی خانوادگی اش را نابود و شخصیت انسانی و آسمانی وی را شبیه به حاکمان بی امیه ساخت.

با اتکا به آنچه درباره این سریال نوشته شده: «میرباقری شوذب را در میانه عشق بین دو زن ترسیم می کند. نخستین زن ماریا است که زمانی مسیحی بوده است و خاطرات شیرینی از دوران خلافت امام علی (ع) دارد که به منزل آنان سر می زده و دستگیر فقر و تنگدستی شان بوده است. دیدن شوذب، ماریا را به یاد امام علی (ع) می اندازد و همین به تدریج علاقه او را به شوذب شکل می دهد.
ماریا که بعد از مرگ مادر به دیر سپرده شده و به قالب راهبه مسیحی درآمده است، همچنان دل در گرو عشق شوذب دارد و برایش پیام هایی عاطفی می فرستد و در برخورد بین این دو، شوذب هم گرفتار عشق ماریا می شود. اما زن دوم یک یهودی است به نام حمیرا که با شمایل کولی وار خویش، دل شوذب را می فریبد و او را به تدریج با وسوسه به راهیابی بیشتر به دستگاه خلافت امویان، از ایمان دور می سازد. البته شوذب در نهایت با ماریا ازدواج می کند اما به سبب رفت وآمدهای مکرر حمیرا نسبت به او بی محبت شده و ماریا او را ترک می کند. ماریا در هنگام زاییدن پسرش از دنیا می رود و شوذب هم با حمیرا ازدواج می کند؛ اما چند سال بعد پسر شوذب، زید، اتفاقی عاشق ربابه دختر حمیرا می شود و در این راه کشته می شود. شوذب هم دیوانه شده و ربابه را در مجلس عروسی اش می کشد.»

امین تارخ (شوذب)، فریبا کوثری (ماریا)، سارا خوئینی ها (حمیرا)، داریوش فرهنگ (ابن زیاد)، امین زندگانی (زید)، حدیث فولادوند (رباب)، مرضیه برومند (حره)، داود رشیدی (نعمان)، اکبر عبدی (ابونواز)، سیاوش طهمورث (ابن حریث)، سعید نیک پور (هانی)، بهناز توکلی (هاجر)، رضا کرم رضایی (پدر مقدس)، انوشیروان ارجمند (حجاج بن یوسف)، مصطفی طاری (شمربن ذی الجوشن)، رضا رویگری (سعدون)، فریده سپاه منصور موسیقی تیتراژ «معصومیت از دست رفته محتوای موسیقایی ماهرانه ای بود که فریدون شهبازیان بسیار متبحرانه مانند خیلی از مقاطع دیگر از عهده طراحی آن برآمد و اثری را روی مخاطبان قرار داد که بی شک می توان از آن بعنوان یکی از ماندگارترین تیتراژهای سریال های و مجموعه های تلویزیونی یاد کرد (سوفیا)، ابراهیم آبادی (مسیب)، معصومه تقی پور (مادر حمیرا)، محسن قاضی مرادی (معقل)، عباس امیری (ابو مشیر)، سروش خلیلی (شمعون)، بهرام شاه محمدلو (عتیق)، آهو خردمند (مادر ماریا)، عزیزالله هنرآموز (پدرحمیرا)، پرویز شاهین خو (شریح)، منظر لشگری (سرآشپز)، ساغرعزیزی (هلن)، نادر رجب پور (حمزه)، مرتضی ضرابی (ابن سنان)، مرتضی اردستانی (سنان بن انس)، مریم بوبانی (طوعه)، خسرو احمدی (مرد چاق)، رامتین خدا پناهی (بلال)، هاشم روحانی (خادم هانی)، انوش معظمی (نعیم)، حامد میرباقری (حیدر)، حسن میرباقری (ذاکر)، روژان آریامنش (کودکی ماریا)، مریم بصیری (زن شرطه)، مهدی تارخ (برادر شوذب)، مدجاهد نیکو (مردلاغر پیشگو)، رحمان حسینی (اشهل)، رضا راد (عباد)، مانی اسکندری (سعید)، حمید اصغری تتماج (حاجب)، سارا تنها (کودک)، محسن سلیمانی (پیک)، خسرو سهامی (ابوملیل)، علیرضا فروغی (پیک)، مریم قادری (ریحانه)، علی کریم (عبداله پسر حجاج)، هوشنگ کمالی (شرطه)، امیررضا گیتی بان (سوار)، سعید لشکری (ابراهیم)، محمد نمازی (سیاهپوش)، حسن نیکرو (حضرمی) گروه بازیگران این سریال را تشکیل می دادند. این در حالی بود که محمد مسعود تهیه کننده، عظیم جوانروح مدیر تصویربرداری، مهدی حسینی وند تدوین و عبدالله اسکندری طراح گریم تعدادی از عوامل اجرائی سریال را تشکیل می دادند.
اما در ورای تمام آنچه از سریال «معصومیت از دست رفته» پیش روی مخاطبان سخت گیر آن روزگار قرار گرفت و اتفاقاً هم باعث ایجاد تغییر و تحولاتی در عرصه تولید آثار مذهبی و تاریخی رسانه ملی در مقطعی از زمان شد، موسیقی متن و تیتراژی بود که با طراحی، ایده پردازی و اجرای کم نظیر فریدون شهبازیان بعنوان یکی از موثرترین و جریان سازترین هنرمندان موسیقی کشورمان بعد از پیروزی انقلاب اسلامی رنگ و بوی متفاوتی گرفت. شرایطی به شدت هدف مند، متفکرانه و از روی خلاقیت و ذوق هنری این استاد مسلم موسیقی ایران که با بهره گیری از ترانه شهیار قنبری و البته صدای شورانگیز محمد اصفهانی که در آن سال ها یکی از نخستین ها و بهترین های موسیقی پاپ ایران بود و هست، رنگ و بوی متفاوتی گرفت.

موسیقی تیتراژ «معصومیت از دست رفته» تولید یک محتوای موسیقایی ماهرانه ای بود که فریدون شهبازیان بسیار متبحرانه مانند خیلی از مقاطع دیگر از عهده طراحی آن برآمد و اثری را علاوه بر موسیقی متن قابل تامل سریال پیش روی مخاطبان قرار داد که بی شک می توان از آن بعنوان یکی از ماندگارترین تیتراژهای سریال های و مجموعه های تلویزیونی و نمایشی کشور یاد کرد. فضایی به روز شده هم تراز با سلیقه موسیقیایی مخاطبان آن سال های تلویزیون که هم دربرگیرنده مولفه های جذب مخاطب در زمینه موسیقی بود و هم دارای چارچوبی باارزش به لحاظ محتوایی بود که خیلی از من و شمایی که از دهه شصت رنگین کمانی ازخاطرات و نوستالژی را به خاطر سپردیم همچنان تازگی دارد و تعدادی از مقاطع آنرا پیش خودمان زمزمه می نماییم.
به نظر می آید آنچه از موسیقی تیتراژ مجموعه تلویزیونی «معصومیت از دست رفته» در ذهن تداعی می کند، فهم درست آهنگساز از منویات ذهنی کارگردانی چون داود میرباقری برای ارائه یک ملودرام در دل یک مفهوم مذهبی ملهم از نهضت عاشورا و آزادگی حضرت سیدالشهدا در قابی متفاوت می باشد که بااینکه در پروژه های دیگرش برای همکاری با فریدون شهبازیان تداوم نداشت، اما نشان داد وقتی دو ذهن خلاق و پویا در قالب یک نگاه متفاوت در کنار هم قرار گیرند چه کارهای خارق العاده ای را می توان انجام داد. کما این که در همین چارچوب محمد اصفهانی بعنوان یک خواننده ماهر و مولف در خیلی از کارهای پرطرفدارش از هوشمندی های موسیقایی فریدون شهبازیان بهره مند شده و این چنین هم در تیتراژ سریال «معصومیت از دست رفته» شکوفا شد.

متاسفانه این شکوفایی و معیارسنجیِ هنرمندانه ای که در آن سال ها شکل بسیار پر رنگی داشت، حالا جای خود در بیشتر موارد به محتوا و موسیقی هایی که در بستر تیتراژهای آثاری سینمایی و تلویزیونی داده که شاید توانسته باشد در مقاطعی باعث شورانگیزی و هیجان شنیداری میان انبوه مخاطبان تلویزیون بوجود آورد، اما بدون تردید نمی تواند تبدیل به خاطراتی ماندگار در این حوزه شوند. چونکه در آن روزگار نه خبری از مدیر برنامه و تهیه کننده به آن مفهوم صِرف اقتصادی اش برای خوانندگان بود و نه در پشت پرده میان تولید کنندگان و تهیه کنندگان و صاحبان آثار موسیقی و تلویزیونی مراودات مالی برای پرومد کردن خواننده مورد نظر در ازای خرید و فروش ترانه و آهنگ سریال های تلویزیونی وجود داشت.
به عبارتی در خیلی از موارد آهنگسازان و خوانندگان اینگونه آثار گویی به همان حقوق و دستمزدی که از سریال ها قانع بودند تا این که بخواهند با ورود به این شرایط که صد البته در آن روزها ولو در شکل کمرنگ خود هم وجود داشت خودرا وارد چالشی کنند که اگر در آن گرفتار می شدند موسیقی تیتراژهای ماندگاری چون سریال معصومیت از دست رفته با وجود تمام اختلاف سلیقه ها و نظرها از آن بیرون نمی آمد.


منبع:

1400/06/06
22:53:00
5.0 / 5
301
تگهای خبر: آهنگ , پاپ , ترانه , خواننده
این مطلب را می پسندید؟
(1)
(0)

تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب
لطفا شما هم نظر دهید
= ۷ بعلاوه ۲
سیامک یزدان جو
موضوع های سایت رسمی سیامك یزدانجو