گفتگوی اختصاصی سایت رسمی سیامك یزدانجو با مدیرعامل انجمن موسیقی ایران

از آن سردنیا می گویند کنسرت ندهید

از آن سردنیا می گویند کنسرت ندهید

سایت رسمی سیامک یزدانجو: پایان ماه صفر و ایام سوگواری امام حسین (ع) همیشه با انفجار کنسرت ها در ایران همراه بوده است. امسال اما با درگذشت خانم مهسا امینی در روز 25 شهریورماه و ایجاد ناآرامی هایی در جامعه، هنرمندان موسیقی عملا نتوانستند کنسرتی داشته باشند و یک شغل که مرجع ارتزاق هزاران نفر بود، حالا حدود 3 ماه است که بطور کامل از بین رفته است.


ایسنا پلاس: بله؛ سه ماهی می شود که موسیقی در ایران تعطیل شده است و هیچ هنرمندی به خاطر جو موجود در جامعه جسارت حضور روی صحنه اجرا را نداشته است. موسیقی علاوه بر این که برای مردم یک سرگرمی است، برای عده ای دیگر یک شغل است اما در این زمان هیچکس حتی رسانه ها حالی از اهالی موسیقی نپرسیده اند!
امیرعباس ستایشگر که امروز بر مسند مدیریت انجمن موسیقی ایران تکیه زده است، علاوه بر یک مدیر اجرائی در زمینه موسیقی، نوازنده، کنسرت گذار، معلم و ناشر موسیقی نیز هست. با او به بهانه سکوت نسبتا طولانی هنرمندان موسیقی همکلام شدیم.
از زمان درگذشت خانم مهسا امینی کدام شغل در ایران تعطیل شده است؟ جواب، هیچ شغل است!
آقای ستایشگر! بدنه موسیقی همیشه در ایران خیلی نحیف بوده است. بطور معمول با هر رویدادی لطمه دیده و با رخداد هر اتفاق سیاسی یا اجتماعی مردم از هنرمندان موسیقی انتظاری دارند. این دفعه هم عده ای انتظار دارند که این هنرمندان کارشان را تعطیل کنند. این انتظار از نظر شما بجاست؟
من واقعا امیدوار هستم که این روزها زودتر به سامان رسد. همین طور به خانواده های شهدا و درگذشتگان روزهای اخیر تسلیت می گویم و عمیقا ابراز تاسف دارم، نسبت به آنچه این روزها در اخبار می بینیم و می شنویم. همان گونه که خودتان گفتید موسیقی همیشه یک حوزه استثنا در کشورمان بوده است. البته من شرایط موسیقی در کشورمان را به هیچ وجه با سایر کشورها قیاس نمی کنم؛ چونکه در این سال ها موسیقی در ایران سبک و سیاق و قواعد خاص خودش را داشته است. قواعد ما هم فقط مختص خودمان است و فکر نمی کنم در هیچ جای کره زمین به سبک و سیاق ما با موسیقی برخورد شود. بنابرین فقط با عنایت به تجربیات خودم در این سال ها با شما صحبت می کنم.
در حال حاضر ذهنیتی میان عموم وجود دارد که ما باید موسیقی را تعطیل نماییم. چرا؟ چون به زعم عده ای موسیقی موجب شادی و تفریح می شود و الان هم زمان تفریح نیست. دیدگاه عده ای دیگر هم این است که موزیسین ها باید کارشان را انجام دهند؛ حتی سرسخت تر باشند و اگر هم حرفی دارند با زبان موسیقی بگویند.
امروز که با شما صحبت می کنم، اوایل آذرماه است و حالا شما به من بگویید، از زمان درگذشت خانم مهسا امینی کدام شغل در ایران تعطیل شده است؟ جواب، هیچ شغل است. آیا پزشکان کارشان را تعطیل کردند؟ آیا مهندسان ساخت و ساز را تعطیل کردند؟ آیا کارمندان بانک سر کار نمی روند؟ خیر. هیچ شغلی تعطیل نیست! اگر عده ای معترض خواهان تعطیلی مشاغل هستند، پس خودشان باید اول صف باشند. من نمی توانم به عنوان یک موسیقیدان بامداد از خواب بیدار شوم، باشگاه، آرایشگاه و رستورانم سر جایش باشد، پس از ظهر هم به خانه بیایم و شروع کنم به مطلب گذاشتن در صفحات مجازی که چه کسی بی شرف و چه کسی با شرف است؟ اگر من اعتقاد دارم که به خیابان آمدن و اعتراض کردن کار مثبتی است، پس باید خودم هم در خیابان باشم نه داخل موبایلم! پس نتیجه می گیریم که موزیسین ها هم خودشان به این حوزه قائل نیستند. ما هر شب با حجم زیادی از اتفاقات اینستاگرامی مواجهیم در صورتیکه در طول روز زندگی عادی مان را داریم. در طول روز جشن تولد و عزا و میهمانی برپاست و فقط می گوییم که موسیقی را تعطیل نماییم.


معیشت اهالی موسیقی تعطیل شده است
به زعم شما این تعطیلی موسیقی به نفع کیست؟
تعطیلی موسیقی به نفع کسی نیست. چه فایده ای دارد اگر موسیقی تعطیل شود؟ من می گویم شاید یک نفر باشد که اصلا مثل دیگران فکر نکند و بطورمثال منِ نوعی بخواهم هم اکنون کنسرت برگزارکنم، آیا باید فحش و ناسزا بشنوم؟ ما با فعالیت اعتراضی می خواهیم از حقوقمان دفاع نماییم اما از طرفی طوری رفتار می نماییم که حقوق دیگران تضییع شود. اگر ابزار تنبیه و شوکر هم داشتیم، حتما کار دیگر هم می کردیم. امروز معیشت اهالی موسیقی تعطیل شده است؛ جامعه موسیقی تا چه زمانی می تواند این شرایط را تحمل کند؟ ما نمی دانیم، شرایط فعلی چقدر ادامه دارد؟ شاید یک روز، یک ماه و یک سال دیگر... موسیقی تا کی باید تعطیل باشد؟
عده ای از مردم فکر می کنند، هنرمندان به اندازه کافی جیبشان را پر کرده اند و حالا باید سکوت کنند.
من با این حرف موافق نیستم. شاید در زمینه موسیقی پاپ این نظر را تا حدی بپذیریم که در شرایطی که مردم در فشار هستند، برگزاری کنسرتهای پاپ چندان درست نیست؛ اما ما موسیقی دیگری هم داریم که مردم در سالن پلک هم نمی زنند! هرکس از سالن بیرون می آید، بغض دارد. مثل موسیقی دستگاهی یا موسیقی نواحی ایران.
موضوع دیگر این که چرا مردم موسیقی را فقط در خواننده خلاصه می کنند؟ از سایت بلیت فروشی بگیر تا نورپرداز و صدابردار مگر زندگی ندارند؟ مگر خرج ندارند؟ ما چرا انقدر فشار می آوریم؟ بنده به ضرس قاطع می گویم، هیچ موزیسینی امروز عقیده اش این نیست که موسیقی باید تعطیل شود. من بیش از ۲۵ سال است که با اهالی موسیقی زندگی کرده ام و از همین جامعه بیرون آمدم. موزیسین ها در یک رودربایستی خشمگینانه گیر کرده اند. مگر استاد «کیهان کلهر» در سوئد و آلمان تور کنسرت هایش برگزار نشد؟ چگونه است که آقای کلهر باشرف اند و اگر من بخواهم در ایران کنسرت دهم، می شوم بی شرف؟ یا بطورمثال مگر آقای سراج در قونیه کنسرت برگزار نکردند؟ خب؛ اگر با اجرای یک «از خون جوانان وطن» یا «مرغ سحر» در آخر یک کنسرت، آدمی از بی شرف به با شرف تبدیل می شود، من اینجا اعلام می کنم، هرکس می خواهد کنسرت دهد و این دو آهنگ را هم اجرا کند؛ من از چنین شخصی حمایت می کنم که برنامه اش را اجرا نماید. اگر فکر می کنید، مخاطب اینگونه اقناع می شود، بیایید و انجام دهید. اجازه دهید که موسیقی از این فضا بیرون رود.
من مرز این بی شرف و باشرف بودن را متوجه نمی شوم. یک بازیکن فوتبال، می رود فوتبالش را بازی کند، بی شرف می شود؛ بعد یک حرکت نمادین می کند و باشرف می شود. حوزه موسیقی در یک سیکل خشم و بی تعقل مانده و همه نگاه می کنند که ببینند چه می شود؟ حالا اصلا کنسرت هیچ؛ با انتشار آلبوم چه مشکلی وجود دارد؟ کارگاه آموزشی برگزار کردن مشکلش چیست؟ چند روز پیش با یکی از ناشران موسیقی صحبت می کردم و ناراحت بود و می گفت در این زمان حتی یک «سی دی» هم فاکتور نکردم! این یک ظلم مضاعف به حوزه موسیقی است. ما موزیسین ها که همیشه ایستادگی کردیم. بنده از سال ۷۸ در این مملکت کنسرت گذاشتم. همه اهالی موسیقی می توانند شهادت دهند که حتی یک کنسرت نبوده که من در آن اعتراض نداشتم. بنده آلبوم توقیف شده داشتم، دو سال اثر مشترکم با زنده یاد افشین یداللهی در ارشاد ماند، یک سال ممنوع الکار بودم، کنسرتم به خاطر ناهماهنگی مدیران در سال ۸۶ لغو شده است. در سال ۸۹ کنسرت مشترکم با بهمن رجبی به جهت اینکه ۵ روز پیش از اجرا یک مدیر تغییر کرده بود و می خواست کلا موسیقی را تعطیل کند، به سختی برگزار گردید. برای همه این ادعاها شاهد دارم. اهالی موسیقی همیشه جنگیده اند اما دشمنی نکردند. همیشه با تعقل و تعامل عمل کردند. من آمده ام که به موسیقی کمک کنم اما برخی یک خشم تعریف نشده ای دارند که به من این اجازه را نمی دهند. شما به من بگویید برگزاری یک تکنوازی تار در تالار رودکی چه تقابلی با این جریان رسانه ای دارد که خودمان آن راه انداخته ایم؟ من که اصلا قائل به آن نیستم! من می گویم باید کار نماییم و بیشتر هم کار کنیم! الان مگر سینما تعطیل است؟ مگر تئاتر تعطیل است؟ این که مخاطب استقبال کند یا نه اصلا یه موضوع دیگر است.
آقای ستایشگر! مخاطب شما چه کسی است؟ شما الان دارید این حرف ها را به مردم می زنید؟
خیر؛ با هنرمندان هستم اما هنرمندان در فشاری از جانب مردم قرار دارند.
دقیقا؛ همینطور است هنرمند همان گونه که گفتید، هنرمند در یک رودربایستی با عده ای از مردم قرار گرفته است و می ترسد که کار کند.
حرف من همین است؛ من می گویم نباید بترسیم و باید کار نماییم. هنرمند باید کارش را انجام دهد.
این در حالی است که موسیقی تقریباً ۶ ماه در سال به خودی خود تعطیل است؛ شما آمار دقیقی از تعطیلی های رسمی موسیقی در ایران دارید؟
بگذارید اینطور جواب سوالتان را بدهم. من هر روز که به محل کارم می آیم در ماشین رادیو گوش می دهم؛ اتفاقا «رادیو آوا» هم گوش می دهم. یک ناهماهنگی بین مدیران وجود دارد که نیاز است آنرا حل نماییم. صدا و سیما تقریباً تا ۶ محرم روال عادی اش را دارد. بعد از ایام عزادارای هم باردیگر روال خودش را پی می گیرد. این در حالیست که وزارت ارشاد دوماه موسیقی را تعطیل اعلام می کند.
در واقع صدا وسیما، وزارت ارشاد و حوزه هنری هرکدام یک سیستم فکری دارند، در حالیکه نیاز است، این سیستم یکپارچه شود. برگزاری کار مناسبتی فکر خوبی بود و «اپرای عاشورا» هم اینگونه و برمبنای این تفکر شکل گرفت. اما نباید با هیجان برخورد نماییم. این حوزه گفتگو و تعامل می خواهد و نمی گردد، قوانین نانوشته برای آن صادر کرد. پس باید در ایام عادی اجاره دهند، قسمتی از موسیقی جدی اجرا شود. حالا اگر عده ای فکر می کنند، اجرای صحنه ای مضر است که من به آن قائل نیستم، باید آلبوم ها منتشر شوند و یا کارگاه های آموزشی برگزار گردد. همه می دانند که هنرمندی مثل استاد «ارشد طهماسبی» چه طرز فکری دارد و نسبت به مسائلی هم معترض است اما دو هفته پیش کارگاه آموزشی اش را در گرگان برگزار کرد. الان می توانیم بگوییم که ایشان باشرف است یا بی شرف است؟ موضوع اینجاست که الان فشار به جوانان و بچه های موسیقی آمده است.
آیا در این تهران کسی دوست ندارد، کنسرت برود؟ من می گویم دارد!
فکر می کنید اگر در وضعیت فعلی کنسرتی مهم برگزار شود، میزان استقبال چگونه باشد؟
نظر من این است که اگر به آزادی مقید هستیم، اجازه دهیم مردم خودشان تصمیم بگیرند. آیا در این تهران کسی دوست ندارد، کنسرت برود؟ من می گویم دارد. اگر به آزادی معتقدیم نباید آنرا سرکوب نماییم. اگر هم یک درصد مخاطب کم بود، دولت موظف است که سوبسید دهد، چون دارد هنرمندش را از دست می دهد. من نمی خواهم کرامت و شان هنرمندان را زیر سوال ببرم اما روزی نیست که به خاطر یک میلیون و سه میلیون و پنج میلیون تماس از جانب هنرمندان نداشته باشم. من شرمنده ام که این را می گویم.
همان طور که خودتان اول صحبتتان اشاره کردید، مردم فقط خواننده را می بیند؛ نه صدابردار و نورپرداز و... کنسرت را فقط تجارت می بینند.
در حوزه موسیقی غیر پاپ که اصلا چنین چیزی نیست. اساسا مبنای کنسرت و اجرای صحنه ای زنده ماندن افکار هنری هنرمند است و نه بحث مالی. هنرمند کنسرت می دهد که بگوید من هستم. برای همین است که می گویم دولت باید کمک نماید و ما برای این مورد برنامه ریزی هم کردیم. من دوست ندارم با تقسیم بندی موسیقی پاپ و غیر پاپ صحبت کنم اما به خاطر مردم که این گفتگو را می خوانند، کمی تفکیک شده صحبت می کنم. ما یک خواننده داریم و یک گروه؛ حالا شاید در این خواننده تمول بیشتری داشته باشد. اما از کسی که سالن را تمیز می کند تا مسئول نور و «ال ای دی» همه دارند کار می کنند و از حوزه کنسرت ارتزاق دارند. شاید حوزه موسیقی تجاری سال ها منتفع شده باشند اما من قبول ندارم. مثل این می ماند که به یک پزشک بگویند تو زیاد جراحی کردی و پول درآوردی؛ حالا دیگر کار نکن! نمی گردد. ۸۰ درصد جامعه موسیقی بیرون از حوزه پاپ کار می کنند. باید چه کنند؟ این ها به آموزش روی آوردند اما حوزه آموزش هم مخدوش شده است.
جامعه موسیقی در یک رودربایستی دارد به سمت نابودی می رود
من این حرف ها را برای خودم نمی گویم؛ این ها را برای دوستان و همسنگرانم می گویم که می دانم در چه وضعیتی هستند؟ اجاره خانه و خورد و خوراک سر جایش است اما شغل موزیسین ها وجود ندارد. چرا؟ چون هم اکنون موسیقی را زائده ای می بینیم که نباید وجود داشته باشد. اگر مقرر است در جریانی همسو باشید، بیایید در کنسرت هایتان باشید. من نمی خواهم مسائلی را باز کنم اما اگر هنرمندی واقعا مبارز است، می تواند درآمدش که حاصل از یک تور بزرگ اروپایی است را به جریانی تقدیم کند که به آن اعتقاد دارد؛ به این مبارزه می گویند! اگر با چند شمع روشن کردن روی صحنه و شعار نوشتن هنرمندی از بی شرف به با شرف تبدیل می شود، همه بیایند و کنسرت دهند. مگر ذهن ما به یک شمع و دوتا عکس بند است؟ فلان هنرمند دلش نمی آید تور کنسرت آمریکایش را لغو کند؛ آن وقت خودش را وصل می کند به جریانی که به آن اعتقادی هم ندارد و از آن سر دنیا مردم ایران را تهییج می کند که بروند خیابان و کشته شوند، این اصلا انسانی نیست. ما موزیسین ها فقط باید کار موسیقی نماییم. باید کنسرت بدهیم؛ آلبوم بدهیم. ما کار و تخصصی جز این نداریم. من فقط یک کار بلدم آن هم موسیقی است.
امروز جامعه موسیقی در یک رودربایستی دارد به سمت نابودی می رود و من به شما قول می دهم تا قبل از عید نوروز از هم می پاشد.
به نظر می رسد که هنرمند بین کسی که به او مجوز می دهد و مردم که به کنسرتش می آیند گیر کرده است.
ما یک سیستمی در موسیقی داریم به نام «مجوز». یعنی هر کاری بخواهد بطور رسمی روی صحنه رود یا آلبوم شود باید از وزارت ارشاد مجوز بگیرد. این که کسی قید این روال را بزند که من با او حرفی ندارم. اما در این چند سال ببینیم چند در صد بچه هایی که موسیقی نواحی و یا کلاسیک اجرا می کنند، کارشان در ارشاد گیر افتاده و حل نشده است؟ یا بطورمثال چند قطعه یک آلبومشان رد شده است؟ واقعا دفتر موسیقی دارد با هنرمندان تعامل می کند. من می توانم ۲۰ نفر را نام ببرم که با تعامل کارشان حل شده است. در جشنواره سی و ششم فجر، حسین علیشاپور کنسرتی روی صحنه برد که هر اعتراضی خواست کرد و کسی چیزی نگفت.
یک خط کشی وجود دارد که همیشه بوده است و ما کاری به آن نداریم اما بعضی مرزها واقعا جابجا شدند. در سال ۸۷ به خاطر وجود کلمه «بوسه» دو سال آلبومم در ارشاد گیرد کرد و کارم به مطبوعات کشید اما الان حل شده است. این نتیجه مبارزه است. حرف ما حرف انتقاد و تعامل و گفتگوست نه جنگیدن!
موسیقیدان ها بدانند که حرکت انفعالی جواب نمی دهد. حرکت انفعالی منجر به حذف یا عقب افتادن می شود. الان همه جا صحبت یک کلمه است بنام «ری فرم». مگر ما در موسیقی «ری فرم» نکردیم؟ اساسا که هنوز هم شرایط کاملا ایده آل نیست اما ما هیچ گاه برای تفریح و خوشی موسیقی کار نکردیم.
قصه محمد معتمدی و جام جهانی چه بود؟
آقای ستایشگر! تا آنجا که می دانم قطعه اخیر محمد معتمدی برای جام جهانی توسط انجمن موسیقی ایران تولید شد اما معتمدی خواندن این قطعه را برای تیم ملی کتمان کرد. به نظر شما دلیل این فرار رو به جلو چه بود؟
با شما موافق نیستم. در مورد آقای محمد معتمدی هیچ فرار رو به جلویی وجویی نداشت. ما در مرداد سال گذشته، قطعه ای را به خواست و علاقه خودمان برای جام جهانی تولید کردیم. با دفتر موسیقی هم صحبت کردیم و گفتیم ما می خواهیم که چنین کاری انجام دهیم؛ اگر مقبول افتاد که چه بهتر و اگر هم نه این قطعه هم قرار بگیرد، کنار سایر قطعاتی که برای جام جهانی پخش می شود. همه هم داشتند این کار را می کردند. اتفاقی که کار ما را خراب کرد، ناهماهنگی فدراسیون فوتبال با ما بود که بدون اطلاع قبلی اعلام نمود که آقای محمد معتمدی خواننده سرود رسمی جام جهانی خواهد بود. این دروغ محض بود. آقای معتمدی رنگ فدراسیون را هم ندیده بود. نه قرارداد و نه مراوده مالی با فدراسیون داشت. اما این خبر طوری پیچید که انگار ایشان یک قرارداد کلان بسته است. اگر این تک آهنگ واقعا سرود رسمی بود، ایشان الان باید در قطر می بود و قطعه اش را اجرا می کرد.
اصلا سرودی تا امروز برای تیم ملی وجود نداشته است. تا امروز که دو بازی پخش شده است، شما می توانید بگویید که کدام سرود، سرود رسمی تیم ملی است؟ من به دوستان فدراسیون هم گلایه کردم و گفتم شما چرا در این وضعیت ملتهب چنین خبر اشتباهی دادید؟ توضیح هم دادیم اما هرچه توضیح دادیم در این فضا این خبر دیده نشد. انجمن موسیقی بابت آن قطعه هزارتومان هم از فدراسیون فوتبال نگرفته است. ما آن قطعه را به تیم ملی هدیه کردیم، چون فکر می کردیم جزو وظایف هنری مان است که از تیم ملی حمایت نماییم.
ما این قطعه را هدیه کردیم تا در فضای مناسبی هم برای انتشارش برنامه داشته باشیم اما فدراسیون با ناهماهنگی همه چیز را بهم ریخت.


بارها به هنرمندان گفته ام که بیش از چند ماه دوام نمی آورید!
پیشنهادتان برای هنرمندانی که تمایل دارند حالا کنسرت داشته باشند، چیست؟
هنرمندان برای اجرای صحنه ای اقدام نمایند. دولت که دارد همکاری می کند. ما هم در انجمن موسیقی در هزینه ها کمک می نماییم. اگر کسی شخصا اعتقاد ندارد، این کار را نکند اما خیلی ها تمایل به کنسرت دارند و گیر کردند. من بارها به هنرمندان گفته ام که بیش از چند ماه دوام نمی آورید! اول باید ماشینتان را بفروشید و بعد سازتان! اگر همه اصناف تعطیل بودند، من حرفی نداشتم اما الان همه روال عادی دارند. هم بامداد ها سر کار می روند. ۹۰ درصد جامعه موسیقی با ذهنیت من همراه می باشد. چون من با آنها در ارتباطم. همه دوست دارند کار کنند و اجرا داشته باشند. این ضرر مادی را چند ماه تحمل کنید؟ آخرش که چه؟
ما که نمی توانیم از راهی جز موسیقی ارتزاق نماییم. امیدوار هستم که شرایط به زودی تمام شود. ما خیلی خسته ایم. من هر روز روحم دارد آزار می بیند اما سال هاست که عهد کردم در راه موسیقی ایستادگی کنم. ما همه با هم هستیم اما داریم از داخل خودمان را از بین می بریم. این کار غلط است.



منبع:

1401/09/08
15:12:57
5.0 / 5
263
تگهای خبر: آلبوم , آموزش , آهنگ , پاپ
این مطلب را می پسندید؟
(1)
(0)

تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب
لطفا شما هم نظر دهید
= ۸ بعلاوه ۳
سیامک یزدان جو
موضوع های سایت رسمی سیامك یزدانجو